Kultowe hity, wielkie nazwiska i rewolucja. 65 lat temu powstali Czerwono-Czarni

• Czerwono-Czarni jako pierwsi nadali polski charakter muzyce rock’n’rollowej, torując drogę kolejnym pokoleniom.
• Zespół wypromował takie gwiazdy, jak Karin Stanek, Seweryn Krajewski, Halina Frąckowiak czy Katarzyna Sobczyk.
• Ich działalność to nie tylko przeboje – to także eksperymenty artystyczne, ważne kontakty i beatowa msza.

22 czerwca 1960 roku w Gdańsku narodziło się zjawisko, które na zawsze zmieniło oblicze polskiej muzyki rozrywkowej. W Jazz Klubie "Żak" z inicjatywy Franciszka Walickiego – dziennikarza, impresaria i wizjonera – powstał zespół Czerwono-Czarni. Dziś, 65 lat później, trudno przecenić znaczenie tej grupy. To oni jako pierwsi nadali dźwiękom z Zachodu polskie brzmienie, wprowadzając bigbit na rodzime sceny i otwierając drzwi dla takich artystów, jak Karin Stanek, Helena Majdaniec, czy Wojciech Gąssowski.

Rozwiąż quiz muzyczny. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...

Początek Czerwono-Czarnych nie był dziełem przypadku. Walicki, wcześniej związany z Sopotem i środowiskiem jazzowym, dostrzegł rosnącą popularność rock'n'rolla wśród młodzieży. Postanowił przenieść tę energię na polski grunt. Nazwa zespołu – Czerwono-Czarni – wzięła się z kolorów scenografii gdańskiego klubu, ale równie dobrze mogła oddawać kontrasty epoki: nowoczesność kontra konserwatyzm, młodość kontra tradycja.

Skład zespołu zmieniał się dynamicznie, co wcale nie przeszkadzało mu funkcjonować jak sprawnie działająca kuźnia talentów. Przez grupę przewinęło się ponad 70 muzyków i wokalistów, a niemal każdy z nich miał później swoje "pięć minut" (a czasem i pięćdziesiąt) na polskiej scenie.

Czerwono-Czarni. Fabryka gwiazd

To właśnie Czerwono-Czarni wypromowali wielu przyszłych solistów. W ich barwach debiutowali m.in. Katarzyna Sobczyk, Seweryn Krajewski, Halina Frąckowiak czy wspomniana już Karin Stanek – charyzmatyczna wokalistka, która szybko zdobyła serca słuchaczy utworem "Chłopiec z gitarą".

Zespół działał trochę jak wytwórnia talentów: szlifował osobowości, promował nowe głosy, dawał przestrzeń do artystycznych eksperymentów. W 1961 roku ogłoszono nawet ogólnopolski konkurs "Szukamy młodych talentów", który stał się trampoliną dla wielu artystów, znanych później z festiwali w Opolu czy Sopocie.

Czerwono-Czarni byli także pionierami na innych polach. To oni jako pierwsi w Polsce połączyli rockową energię z sacrum, wykonując w 1968 roku mszę beatową w podwarszawskim kościele św. Krzysztofa. Równie ciekawy epizod miał miejsce podczas koncertu Rolling Stonesów w 1967 roku – Czerwono-Czarni występowali jako support. Muzycy brytyjskiej grupy byli podobno tak zafascynowani organami, przywiezionymi przez Ryszarda Poznakowskiego, że chcieli odkupić instrument za cenę samochodu!

Redakcja poleca

Hit lat 70. zapewnił mu miejsce w polskiej historii. Mógł go nigdy nie zaśpiewać

Polski hit lat 60. poruszał do głębi. Tej ballady nie sposób zapomnieć

Alicja Majewska w duecie z... Wodeckim. Polały się łzy. "Wdzięczność"

Największe przeboje legendarnego zespołu

Czerwono-Czarni koncertowali nie tylko w Polsce – odwiedził Czechosłowację, NRD, Stany Zjednoczone i Kanadę, będąc jednym z pierwszych zespołów bigbitowych zza żelaznej kurtyny, które zdobyły międzynarodowe uznanie. Ich utwory, często inspirowane muzyką ludową, jak choćby instrumentalna wersja "Prząśniczki" Moniuszki, były świadectwem otwartości na eksperyment i próby stworzenia własnego, polskiego stylu.

Choć dziś pamięć o zespole nieco przyblakła, wiele z ich piosenek pozostaje nieśmiertelnych. Wystarczy wspomnieć utwór "O mnie się nie martw" – piosenkę, która nie tylko została nagrodzona na festiwalu w Opolu, ale i na stałe weszła do kanonu polskiej piosenki. Równie popularne były "Jedziemy autostopem", "Trzynastego", "Siedemnaście milionów" czy wspomniany już "Chłopiec z gitarą".

Pogodne lata [PODCAST]

Krakowskie anioły. Pogodne lata #07

0:00

Zespół zakończył działalność w połowie lat 70., po licznych zmianach personalnych i stylistycznych. Nie był już tym samym zespołem, który zrewolucjonizował polską muzykę rozrywkową kilkanaście lat wcześniej. Ale spuścizna Czerwono-Czarnych pozostała. To oni udowodnili, że w kraju zza żelaznej kurtyny można grać nowocześnie, przebojowo i bez kompleksów wobec Zachodu.

Kliknij tutaj i słuchaj naszego radia na żywo bez żadnych opłat na RadioPogoda.pl!