Władze chciały unicestwić przedwojenny szlagier. Dziś to polska klasyka

• "Tylko we Lwowie" to przedwojenny polski szlagier. 
• Piosenkę rozsławił film "Włóczęgi" z 1939 roku.
• Utwór był odą do utraconej przez Polaków małej ojczyzny. 

Piosenka "Tylko we Lwowie", znana także pod tytułem "Lwów jest jeden na świecie", to jeden z najsłynniejszych przedwojennych polskich przebojów. Utwór został rozsławiony przez film "Włóczęgi" z 1939 roku. Przedwojenna komedia muzyczna w reżyserii Michała Waszyńskiego mówiła o przygodach dwóch lwowskich batiarów, ulicznych grajków Szczepka i Tońka, którzy są tytułowymi włóczęgami.

Rozwiąż quiz muzyczny. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...

Historia piosenki "Tylko we Lwowie". Tak powstał hit lat 30.

Piosenkę "Tylko we Lwowie" napisał jeden z najwybitniejszych przedwojennych polskich kompozytorów Emanuel Szlechter. Muzykę stworzył zaś Henryk Wars. Pierwsza wersja piosenki nagrana została przez duet Kazimierza Wajdę i Henryka Vogelfängera, wcielających się w postacie Szczepka i Tońka. Bohaterowie byli dobrze znani polskim słuchaczom.

Było dwóch wybitnych autorów przedwojennych, którzy w stolicy tworzyli najpiękniejsze piosenki o Lwowie. Hemar i Schlechter - podkreślił inny znawca Adam Redzik w wywiadzie dla Polskiego Radia przed laty.

Szczepko i Tońko byli bowiem postaciami stworzonymi kilka lat wcześniej na potrzeby audycji radiowej "Na Wesołej Lwowskiej Fali". Jako jedno z najpopularniejszych słuchowisk dwudziestolecia międzywojennego, przygody Szczepka i Tońka zaszczepiły w Polakach miłość do lwowskiej gwary i tamtejszego folkloru.

Redakcja poleca

To ponadczasowy polski szlagier. Hit lat 30. nucili nawet za granicą

Polacy nadal kochają ten przedwojenny szlagier. Niósł ponadczasowy przekaz

Przed laty władze zakazywały tego szlagieru. Dziś to klasyka polskiej muzyki

Utwór przedstawiający humor i kulturę batiarów, wesołych mieszkańców lwowskich przedmieść, nie tylko stał się wizytówką radiowej audycji. Idealnie oddawał on także przywiązanie Polaków do miasta Lwowa, które po II wojnie światowej znalazło się poza granicami naszego kraju.

Niestety mało brakowało, a utwór "Tylko we Lwowie" zostałby zniszczony. Podczas okupacji, za sprawą zakazu władz, piosenka została usunięta z "Włóczęgów". Jedynie dzięki dobrej woli i sprzeciwowi pracowników Filmoteki Narodowej została ukryta i przechowana, by po jakimś czasie ponownie zostać wklejoną do produkcji Waszyńskiego.

Redakcja poleca

Hit lat 80. to jedna z najbardziej wakacyjnych polskich ballad

Hit z 1964 roku zmienił historię. Tak pierwsza kobieta zdobyła Grammy

Po 1945 roku, kiedy Lwów został włączony do ZSRR, piosenka nabrała nowego znaczenia. Utwór Emanuela Szlechtera stał się symbolem utraconej małej ojczyzny. Na przestrzeni lat artyści i emigranci, w tym Feliks Konarski, autor m.in. "Czerwonych maków na Monte Cassino", dopisywali do niej kolejne zwrotki szlagieru.

Powstawały też liczne nagrania. Utwór "Tylko we Lwowie" przetrwał wśród Polaków na emigracji w Londynie, Monachium czy Chicago. Nagrał go także m.in. Mieczysław Fogg.

Pogodne lata [PODCAST]

Polski James Dean. Pogodne lata #18

0:00

Osobną ciekawostkę stanowi także fakt, że piosenka była śpiewana później przez żołnierzy generała Andersa na niemal całym świecie. Utwór "Tylko we Lwowie" miał być nieoficjalnym hymnem mieszkańców Lwowa, zmuszonych do opuszczenia swego rodzinnego miasta.

Źródło: RadioPogoda.pl, bibliotekapiosenki.pl, stare-kino.pl, polskieradio.pl