advert 0:
advert:
device 1:all
device 2:all
advert final:

Skończył karierę na własnych zasadach. W PRL był legendą

2 min. czytania
07.01.2026 05:35
Zareaguj Reakcja

Tadeusz Konwicki był prozaikiem, scenarzystą oraz reżyserem. Debiutował pod koniec lat 50. Na swoim filmowym koncie miał wiele samodzielnych produkcji, jak i współprac z największymi polskimi twórcami. Współtworzył m.in. scenariusz dzieła Jerzego Kawalerowicza. Z okazji rocznicy śmierci Konwickiego przyjrzymy się jego dokonaniom.

7 stycznia zmarł Tadeusz Konwicki
fot. Wikimedia Commons / Jestemnawiki888 / CC BY-SA 4.0
  • Tadeusz Konwicki był polskim prozaikiem, scenarzystą oraz reżyserem.
  • W swoim dorobku zgromadził wiele filmów oraz dzieł literackich.
  • W rocznicę śmierci Tadeusza Konwickiego przyglądamy się jego dokonaniom.

Tadeusz Konwicki zaczynał karierę jako reportażysta i rysownik. Jego pierwszą powieść, "Rojsty", w 1948 roku zatrzymała jednak komunistyczna cenzura, w związku z czym premiera przesunęła się o kilka lat. Tytuł ostatecznie ukazał się dopiero w trakcie tzw. odwilży gomułkowskiej w 1956 roku. Utwór jest jednym z kilku, które przyniosły Konwickiemu miano komunistycznego dysydenta.

Rozwiąż quiz. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...

Quiz: Quiz o filmach z PRL. Kiedy odbyła się premiera? 15/20 to już sukces!

1/20 W której dekadzie odbyła się premiera filmu "Sami swoi"?

Tadeusz Konwicki zasłynął w branży filmowej

W międzyczasie Tadeusz Konwicki rozpoczął również działalność filmową, obejmując funkcję kierownika literackiego Zespołu Filmowego "Kadr". W jego ramach wystąpił jako scenarzysta dzieła "Zimowy zmierzch" Stanisława Lenartowicza. Natomiast pod koniec lat 50. postanowił zrealizować autorski obraz. 

W roli reżysera Tadeusz Konwicki debiutował w 1958 roku. Wtedy właśnie światło dzienne ujrzał film "Ostatni dzień lata", czyli obraz przedstawiający spotkanie na plaży młodego mężczyzny oraz dojrzałej kobiety. W rolach głównych wystąpili Irena Laskowska oraz Jan Machulski, którzy zgodzili się zagrać za darmo.

Redakcja poleca

Współtworzył klasyk polskiej kinematografii

Dzieło doceniono nagrodą Grand Prix podczas Międzynarodowego Festiwalu Filmów Dokumentalnych i Krótkometrażowych w Wenecji. W całej swojej karierze Tadeusz Konwicki zdobył kilka prestiżowych wyróżnień, wśród których należy wymienić Platynowe Lwy czy Polską Nagrodę Filmową "Orzeł".

Redakcja poleca

W filmografii Tadeusza Konwickiego warto podkreślić także współprace z innymi filmowcami, które obrodziły w prawdziwe klasyki polskiego kina. Na podstawie jego scenariusza powstał chociażby kultowy "Faraon" Jerzego Kawalerowicza.

Pogodne lata [PODCAST]
Biała apokalipsa. Pogodne lata #17
play play
replay
forward
volume volume
0:00

Tak zakończył karierę

Konwicki po transformacji ustrojowej w Polsce porzucił X muzę i skupił się ponownie na pisaniu. Eksperymentował ze stylem, czego efektem była między innymi powieść "Czytadło". Środowisko literackie przyjęło ją jednak dość chłodno. Pisarz w odpowiedzi na krytykę wydał równie ironiczny "Pamflet na siebie", którym ostatecznie zakończył karierę.

Źródło: polskieradio24.pl, culture.pl, Wyborcza.pl, "Tadeusz Konwicki – (auto)kreacje przechodnia"