Walczyła o prawa kobiet i dostęp do nauki. Przykre losy Jadwigi Szczawińskiej

Dziennikarz Radia Pogoda Wiktor Niedzicki zaprasza na kolejny odcinek z serii "Technicznie proste". Oto najnowszy odcinek autorskiego podcastu na Radiopogoda.pl. Kim była Jadwiga Szczawińska-Dawidowa?

Kliknij tutaj i słuchaj naszego radia na żywo bez żadnych opłat na radiopogoda.pl!

Posłuchaj całego podcastu "Technicznie proste" Wiktora Niedzickiego:

Chcesz wiedzieć więcej? Posłuchaj wszystkich odcinków programu Wiktora Niedzickiego „Technicznie proste”

Niezwykła nauczycielka z Warszawy

Jadwiga Szczawińska-Dawidowa urodziła się w Warszawie w 1864 r. Tuż po powstaniu styczniowym nastały najstraszniejsze lata zaborów. Bohaterka dzisiejszej opowieści zdała nauczycielski egzamin państwowy i rozpoczęła pracę w Gimnazjum Żeńskim.

Związała się z najwybitniejszymi wówczas działaczami oświatowymi. Tego nie mogły tolerować rosyjskie władze. Jadwiga Szczawińska została zwolniona z pracy. Zaczęła więc uczyć w prywatnych pensjach.

Zobacz także: Trzmiele nie mogą latać? Dobrze, że o tym nie wiedzą!

Uniwersytet Latający to dzieło Jadwigi Szczawińskiej

Jednocześnie prowadziła biuro pośrednictwa pracy dla kobiet. Uzupełniała wiedzę na tajnych kompletach. W 1885 roku na bazie owych tajnych kursów zorganizowała dla kobiet szkołę wyższą pod nazwą Uniwersytet Latający.

Wciągnęła do współpracy najwybitniejszych ówczesnych uczonych. Miała nieco ponad 20 lat. Zajęcia Latającego Uniwersytetu stały na najwyższym poziomie. Studiowali mężczyźni i kobiety takie jak Maria Skłodowska – Curie, Zofia Nałkowska czy Stefania Sempołowska.

Jego powstanie i działanie stanowiło ambitną odpowiedź pokolenia emancypantek na rzucone przez pozytywistów hasło równouprawnienia kobiet. Kwestia pozycji społecznej kobiety była zbyt nabrzmiała, by nie wywołała odzewu. Zasadniczym problemem była tu oczywiście sprawa wykształcenia - napisał Bohdan Cywiński w „Rodowodach niepokornych”.

Po dwudziestu latach działalności Uniwersytet przekształcił się w Towarzystwo Kursów Naukowych.

Władze karały działaczkę

W 1890 roku zorganizowała pierwszą Czytelnię Dzieł i Pism Naukowych. Instytucja istnieje jako Biblioteka Publiczna m. st. Warszawy. Nasza bohaterka pozyskiwała również fundusze na działalność. Organizowała odczyty, koncerty i bale dobroczynne. To nie podobało się władzom carskim, które nakładały kary na dzielną nauczycielkę.

Zobacz także: „Trzy godziny krążyła po autostradzie”. Dzięki tym aplikacjom się nie zgubisz! [LISTA]

Współpracowała z „Przeglądem Pedagogicznym”. Tam poznała Jana Władysława Dawida za którego wyszła za mąż. Obydwoje zostali w styczniu 1894 roku aresztowani przez policję rosyjską i uwięzieni w X Pawilonie Cytadeli Warszawskiej pod zarzutem kolportowania dzieł zakazanych.

W końcu nie wytrzymała biedy i wieloletniej walki o wyzwolenie kobiet. Popełniła samobójstwo. Miała zaledwie 46 lat.

Możesz też odwiedzić kanał CiekaWizja na YouTube, na którym Wiktor Niedzicki pokazuje, jak działa świat, prowadzi fascynujące rozmowy z ekspertami oraz prezentuje eksperymenty naukowe, które może wykonać każdy z nas.

Kliknij tutaj i słuchaj naszego radia na żywo bez żadnych opłat na radiopogoda.pl!