advert 0:
advert:
device 1:all
device 2:all
advert final:

Grał w "Krzyżakach", ale niewielu Polaków go pozna. "Dorabiano mi nos, nosiłem perukę"

3 min. czytania
18.03.2026 09:15
Zareaguj Reakcja

Dokładnie sześć lat temu, 18 marca 2020 r., zmarł Emil Karewicz, ceniony w środowisku aktor teatralny, filmowy i radiowy. I choć zaskarbił sobie sympatię widzów jako Władysław Jagiełło z "Krzyżaków", początkowo ubiegał się o rolę księcia mazowieckiego Janusza. "Dalszych prób już nie było" – opowiadał w jednym z wywiadów. W następnych latach postać tę odtworzył wielokrotnie, chociażby na potrzeby serialu Marka Piestraka "Przyłbice i kaptury".

Emil Karewicz zagrał w filmie
fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe (Archiwum Fotograficzne Edwarda Hartwiga)
  • Emil Karewicz zmarł 18 marca 2020 r. w Warszawie. Miał 97 lat.
  • Zapisał się w historii jako odtwórca ról Jagiełły w "Krzyżakach" i Brunnera w "Stawce większej niż życie".
  • Prapremiera "Krzyżaków" odbyła się w 1960 r. Dokładnie w 550. rocznicę bitwy grunwaldzkiej.

Emil Karewicz, a właściwie Emilian Alojzy Karewicz, rozpoczął karierę na bezpłatnym stażu w Wilnie w 1940 r. Grywał wówczas na deskach tamtejszego Teatru Małego. Kiedy odbył służbę wojskową, został aktorem teatrów: Wybrzeże w Gdańsku, im. S. Jaracza, Polskiego w Poznaniu i wielu innych. O aktorstwie marzył od dzieciństwa, dlatego od wczesnych lat piął się ku górze. Występował na ekranie od 1950 r., a ogólnopolską rozpoznawalność przyniosła mu rola króla Władysława Jagiełły w filmie "Krzyżacy"

Rozwiąż quiz o szlagierach sprzed lat. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...

Quiz: Quiz. Szlagiery sprzed lat. Przy 5. pytaniu wzruszenie murowane!

1/20 Kto wylansował utwór "Miłość ci wszystko wybaczy"?

Zaskakująca decyzja Forda. Dlaczego wybrał Emila Karewicza?

Aleksander Ford na przełomie lat 50. i 60. zdecydował się nakręcić jedną z pierwszych polskich superprodukcji. Reżyser zekranizował powieść Henryka Sienkiewicza, "Krzyżacy", a do współpracy zaprosił panteon polskich gwiazd. Wśród nich znalazł się Emil Karewicz, który w rozmowie z "Gazetą Wyborczą" zdradził, że początkowo ubiegał się o rolę księcia mazowieckiego Janusza.

Tak naprawdę to miałem próbne zdjęcia do roli księcia mazowieckiego Janusza. Po nich Ford zobaczył we mnie Jagiełłę. Dalszych prób już nie było. Podejrzewam, że Ford dowiedział się, że pochodzę z Wilna, i pomyślał, że to dobre dla filmowego Jagiełły – opowiadał w cytowanym wywiadzie.

Ostatecznie powierzono mu rolę Jagiełły, jednak na drodze prędko pojawiły się pewne komplikacje. Nie przypominał zbytnio monarchy. Na dodatek dzieliła ich wyraźna różnica wieku – król podczas bitwy pod Grunwaldem miał około 60 lat, a Emil Karewicz w trakcie kręcenia "Krzyżaków" nie skończył nawet 40 lat.

Dlatego w charakteryzacji dorabiano mi trochę nosa, nosiłem też perukę. Starano się, żebym jak najbardziej przypominał Jagiełłę z jego sarkofagu na Wawelu. Ale to kłóci się z moim wyobrażeniem Jagiełły wziętym z obrazu Jana Matejki – powiedział dla "Gazety Wyborczej".

Prapremiera "Krzyżaków" odbyła się 15 lipca 1960 r. Na temat filmu rozpisywali się dziennikarze, literaturoznawcy i historycy, a widzowie masowo odwiedzali kina. Koniec końców, intuicja Aleksandra Forda okazała się niezawodna.

Redakcja poleca

Emil Karewicz jako Jagiełło. "To kłóci się z moim wyobrażeniem"

Emil Karewicz w swojej karierze wielokrotnie wcielał się w tę postać. W 1978 r. jako Jagiełło wziął udział w trzyczęściowym widowisku telewizyjnym "Idea i Miecz", a w połowie lat 80. zagrał monarchę w serialu Marka Piestraka "Przyłbice i kaptury".

Pogodne lata [PODCAST]
Polski James Dean. Pogodne lata #18
play play
replay
forward
volume volume
0:00

Ponadto, swego czasu, gościł w specjalnym wydaniu Tele-Echa – "Wawelski conventus dowódców". "Gdy Irena Dziedzic robiła na Wawelu sympozjum historyczne, też grałem tam Jagiełłę" – dodał dla cytowanego źródła.

Źródła: RadioPogoda.pl, Filmpolski.pl, Wyborcza.pl, Dzieje.pl