Pamiętasz Dolasa? W zapomnianym hicie lat 60. zagrał "łapserdaka"

Amelia Majek

2 min. czytania

17.03.2026 10:14

Podziel się

Udostępnij przez:

Zareaguj Reakcja

Dokładnie dziesięć lat temu 17 marca 2016 r. zmarł Marian Kociniak. Ceniony w środowisku aktor filmowy i teatralny, który zaskarbił sobie sympatię publiczności jako Franciszek Dolas z komedii "Jak rozpętałem II wojnę światową". Zanim jednak zyskał ogólnopolską rozpoznawalność pod nazwiskiem "Grzegorz Brzęczyszczykiewicz", w latach 60. zagrał w jednym z ważniejszych filmów w historii polskiego kina. Dziś ta perełka z PRL odeszła nieco w zapomnienie.

Marian Kociniak zmarł 17 marca 2016 r. w Warszawie.
Polski aktor filmowy i teatralny zasłynął jako Franciszek Dolas z "Jak rozpętałem drugą wojnę światową".
W latach 60. współpracował m.in. z reżyserem i producentem Henrykiem Klubą.

Marian Kociniak zadebiutował na wielkim ekranie wraz z początkiem lat 60. Otrzymał wówczas angaż w melodramacie "Niewinni czarodzieje", w którym zagrał epizodyczną rólkę widza na koncercie jazzowym. Na przestrzeni ponad pięciu dekad zagrał w ponad 30 filmach, lecz największą rozpoznawalność przyniosła mu postać Franciszka Dolasa z "Jak rozpętałem drugą wojnę światową" Tadeusza Chmielewskiego. Natomiast za jedną z "nieodkrytych" dziś perełek z jego filmografii uznaje się produkcję pt. "Chudy i inni".

Rozwiąż quiz kultowych komediach. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...

Quiz: Quiz. Musisz znać te kultowe cytaty z produkcji PRL! Za 80 proc. Bareja byłby dumny

1/20 Z którego filmu Stanisława Barei pochodzi cytat: "Z twarzy podobny zupełnie do nikogo"?

"Małżeństwo z rozsądku"

"Mąż swojej żony"

"Miś"

Za kulisami "Chudego i innych". Zbiorowisko "obieżyświatów i łapserdaków"

Premiera filmu "Chudy i inni" odbyła się 24 lutego 1967 r. Tę utrzymaną w balladowym tonie opowieść o życiu, obowiązkach i przyjaźni grupy robotników do dziś uznaje się za jedną z ważniejszych produkcji z okresu PRL. Mowa oczywiście o debiucie reżyserskim Henryka Kluby, który zaprosił do współpracy scenarzystę, poetę i współtwórcę Piwnicy pod Baranami, Wiesława Dymnego.

Artyści, wspólnymi siłami, stworzyli intrygującą historię o robotnikach, którzy pod wodzą "Chudego" pracują przy budowie mostu. Fabuła nabiera rozpędu, kiedy Pryszczaty, wracając z nocnej eskapady, strąca do rzeki obserwującego ich działania dziennikarza. Poszukiwania mężczyzny okazują się bezowocne, dlatego brygada postanawia ukryć prawdziwego sprawcę i chronić go przed konsekwencjami.

Redakcja poleca

13-latek zaśpiewał w "The Voice" hit lat 90. "Czuję wygraną"

Dwie uśmiechnięte kobiety przy mikrofonach w studiu nagraniowym

Śleszyńska wspomina ikonę lat 70. "Trudno było się nie zakochać"

Dziś skończyłby 100 lat. Te arcydzieła musi zobaczyć każdy Polak

W postać tytułowego "Chudego" wcielił się Wiesław Gołas. Towarzyszyli mu m.in. Franciszek Pieczka (Tomasz "Kosa" Waliczek), Mieczysław Stoor ("Byk"), Ryszard Filipski ("Ślązak"). W obsadzie znalazł się także wspominany już Marian Kociniak ("Partyjny").

To zapomniana perełka z lat 60. Gdzie obejrzeć "Chudy i inni" dzisiaj?

Państwowa Wyższa Szkoła Filmowa, Telewizyjna i Teatralna im. Leona Schillera w Łodzi (PWSFTviT) przyznała Henrykowi Klubie za "Chudego i innych" Nagrodę im. Andrzeja Munka, czyli jedno z najstarszych wyróżnień filmowych w Polsce.

"Klubie udało się nakreślić prawdziwy psychologicznie portret ludzi, którzy z przypadkowego zbiorowiska obieżyświatów i łapserdaków stają się grupą" – oceniali "Chudego i innych" recenzenci cytowani przez Dzieje.pl.

Pogodne lata [PODCAST]

Polski James Dean. Pogodne lata #18