Gronkowiec złocisty – co powinieneś o nim wiedzieć

Gronkowiec złocisty, czyli Staphylococcus aureus, to bardzo często spotykany gatunek bakterii. Szacuje się, że nawet co drugi człowiek jest stale lub okresowo jego nosicielem i nie ma przy tym żadnych objawów chorobowych.

Gronkowiec złocisty najczęściej kolonizuje przedsionek nosa, nosogardło, okolice szczęki, skórę graniczącą z włosami głowy i okolice odbytu. Jeśli jednak bakterie Staphylococcus aureus dostaną się do organizmu przez skaleczenie skóry, mogą wywołać zakażenie.

Jak można się zakazić Staphylococcus aureus

Infekcje gronkowcem złocistym nie rozwijają się zwykle u osób zdrowych. Najczęściej pojawiają się u pacjentów szpitali, ponieważ bakterie mogą łatwo przedostać się do organizmu przez ranę operacyjną albo kroplówkę. Niebezpieczeństwo zakażenia zwiększa fakt, że osoby z personelu szpitalnego często są nosicielami Staphylococcus aureus. Zatem także osoby odwiedzające chorych w szpitalu, a także należące do personelu powinny zachować ostrożność, zwłaszcza jeśli są obarczone zwiększonym ryzykiem zakażenia.

Bakterie gronkowca złocistego zwykle przenoszą się w kontakcie bezpośrednim z osobą, która jest zakażona lub jest nosicielem. Mogą także rozprzestrzeniać się przez kontakt z przedmiotami, których dotykała osoba zakażona.

Kto jest bardziej narażony na zakażenie

Do osób obarczonych zwiększonym ryzykiem zakażenia gronkowcem złocistym należą:

• osoby z poważnymi chorobami skóry (np. z łuszczycą),
• osoby, które mają obniżoną odporność, np. cierpiące na przewlekłą chorobę nowotworową, otrzymujące leczenie immunosupresyjne lub osoby starsze,
• chorzy z otwartymi ranami, oparzeniami lub skaleczeniami,
• osoby, które przeszły niedawno zabieg chirurgiczny,
• pacjenci z podłączonym cewnikiem lub kroplówką.

Rodzaje zakażenia gronkowcem złocistym

Większość zakażeń bakteriami gronkowca złocistego to infekcje skóry i tkanki łącznej, jak czyraki czy ropnie. Dlatego, jeśli pojawiają się drobne problemy ze skórą, takie jak wypryski, skaleczenia lub oparzenia, trzeba je obserwować. Jeśli zostaną zainfekowane, trzeba zwrócić się do lekarza.

Jeśli bakterie Staphylococcus aureus dostaną się do krwiobiegu, mogą wywołać poważne infekcje, w tym posocznicę, zakażenie szpiku kostnego, zapalenie płuc czy zapalenie wsierdzia.

Szczególnym problemem jest MRSA – gronkowiec złocisty oporny na metycylinę, czyli antybiotykooporna forma bakterii. Jest ona wyjątkowo groźna dla osób z wszczepionymi implantami, protezami (też zastawek serca) czy cewnikami permanentnymi. Bakterie te lubią osadzać się na sztucznych elementach w ciele człowieka i mogą doprowadzić do bardzo groźnych infekcji ogólnoustrojowych, a nawet do śmierci. Ze względu na to zagrożenie bardzo często pacjentów przyjmowanych i wypisywanych ze szpitala bada się pod kątem nosicielstwa bakterii MRSA. Dzięki temu poprzez izolację i celowane leczenie przeciwdrobnoustrojowe zapobiega się szerzeniu się lekooporności w populacji.

Jak się diagnozuje zakażenie gronkowcem złocistym

Zakażenia diagnozuje się na podstawie badań mikrobiologicznych krwi, moczu lub próbki tkanki z zakażonego obszaru po stwierdzeniu wzrostu bakterii w posiewie na specjalnym podłożu. W razie identyfikacji bakterii gronkowca złocistego sprawdza się, na które antybiotyki drobnoustroje są wrażliwe, i dzięki temu wiadomo, jakich leków można użyć do ich zwalczania.

Leczenie zakażenia Staphylococcus aureus

Osoby, u których rozwinęła się infekcja gronkowcowa leczy się antybiotykami po wcześniejszej identyfikacji szczepu i ustaleniu lekowrażliwości. Kuracja antybiotykowa może trwać nawet kilka tygodni, a niektóre zakażenia wymagają leczenia szpitalnego.

Zapobieganie zakażeniom

• Zachowanie higieny. W razie skaleczenia należy zawsze dokładnie umyć ręce i upewnić się, że zranione miejsce jest dobrze oczyszczone.
• Podczas pobytu w szpitalu trzeba pamiętać o zachowaniu czystości rąk i całego ciała, myć ręce po użyciu toalety, a także przed i po jedzeniu.
• Przed wizytą w szpitalu i po wyjściu z niego należy zawsze dokładnie umyć ręce. Warto używać preparatów antyseptycznych - dozowniki znaleźć można przy łóżkach pacjentów i przy wejściu do oddziałów klinicznych.
• W razie stwierdzenia zakażenia gronkowcowego należy kontynuować leczenie do samego końca zgodnie z zaleceniami lekarza - nie wolno przerywać terapii przed czasem, nawet jeśli poczujemy się lepiej.

[wp-faq-schema title="Co warto wiedzieć o gronkowcu złocistym"]