advert 0:
advert:
device 1:all
device 2:all
advert final:

Polski film z 1985 roku to arcydzieło. Najlepszy na bolączki życia w PRL

2 min. czytania
06.05.2026 13:09
Zareaguj Reakcja

Dokładnie 41 lat temu, 6 maja 1985 r., premiera "Vabank II, czyli riposta" przyciągnęła do polskich kin tłumy. Juliusz Machulski zaprezentował wówczas dalszą część historii o byłym kasiarzu Henryku Kwincie. Wprawdzie sequel nie dorównał sukcesowi oryginału, ale zyskał prestiżowe statuetki i sympatię widzów. "Pełnił funkcję swoistego wentyla bezpieczeństwa dla społeczeństwa PRL" – komentują historycy. 

Komedia
fot. Kadr z komedii "Vabank II" (Screen)
  • W 1985 roku premierę miał uwielbiany film z PRL - "Vabank II".
  • Sequel nagrodzono na Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych.
  • Komedia Machulskiego subtelnie krytykowała system.

Juliusz Machulski uchodzi obecnie za jednego z wybitniejszych polskich filmowców. Nic też dziwnego, w swoim dorobku twórczym ma tak wielkie klasyki, jak "Seksmisja" z Jerzym Stuhrem czy też "Kingsajz" z Katarzyną Figurą. Warto przypomnieć, że Machulski rozpoczął karierę reżyserską z wysokiego "C". Jeszcze jako student Łódzkiej Szkoły Filmowej nakręcił swój debiut fabularny, a zarazem jeden z ważniejszych filmów lat 80. – "Vabank".

Rozwiąż quiz kultowych komediach. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...

Quiz: Quiz. Musisz znać te kultowe cytaty z produkcji PRL! Za 80 proc. Bareja byłby dumny

1/20 Z którego filmu Stanisława Barei pochodzi cytat: "Z twarzy podobny zupełnie do nikogo"?

Machulski i "Vabank". Kulisy kultowych filmów lat 80.

"Vabank" z 1981 r. cieszył się zarówno ogromną popularnością wśród widzów, jak i uznaniem krytyków. "»Vabank« ogląda się tak, jak filmy amerykańskie obrosłe tradycjami, specjalistami i dolarami – to znaczy bez chwili nudy, lekko, z napięciem i uśmiechem odprężenia jednocześnie, łykając bezwiednie dydaktykę" – pisał wówczas jeden z recenzentów.

Rewelacyjne opinie, niemałe zainteresowanie środowiska i ciekawa historia mogły poskutkować zaledwie w jeden sposób. 6 maja 1985 r. w kinach odbyła się premiera sequelu komedii – "Vabank II, czyli riposta". Juliusz Machulski ponownie zaprosił do współpracy czołowych polskich aktorów, między innymi Jana Machulskiego, Leonarda Pietraszaka bądź Witolda Pyrkosza.

Mimo że "Vabank II" nie powtórzył sukcesu oryginału, również spotkał się z pozytywnym odbiorem i zyskał status kultowego. Komedię nagrodzono na Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdańsku w 1985 r. "Vabank II" otrzymał Nagrodę Publiczności oraz Brązowe Lwy za muzykę Henryka Kuźniaka.

Redakcja poleca

Komedia Machulskiego jak amerykański hit. "Subtelna krytyka systemu"

Według Instytutu Pamięci Narodowej "Vabank II" odegrał niezwykle ważną rolę w kontekście lat 80. "Pełnił funkcję swoistego wentyla bezpieczeństwa dla społeczeństwa PRL. Stylizowana na lata 30. opowieść o sprytnym kasiarzu i jego przeciwniku pozwalała widzom oderwać się od codziennych realiów, oferując inteligentną rozrywkę i subtelną krytykę systemu" – czytamy na stronie.

Pogodne lata [PODCAST]
Polski James Dean. Pogodne lata #18
play play
replay
forward
volume volume
0:00

Premiera "Riposty" okazała się tak wielkim wydarzeniem, że do dziś środowisko artystyczne z zaskoczeniem komentuje ówczesny wpływ dzieła Juliusza Machulskiego na polską kinematografię. Otóż komedia znacznie poprawiła sytuację finansową rozlicznych kin w okresie PRL.

Źródła: RadioPogoda.pl, FilmPolski.pl, Ipn.gov.pl