Choroba Hashimoto - co trzeba o niej wiedzieć?
Choroba Hashimoto to najczęstsza przyczyna niedoczynności tarczycy, a także najczęstsza choroba autoimmunologiczna rozpoznawana u ludzi. Nazwa pochodzi od nazwiska doktora Hakaru Hashimoto, japońskiego chirurga, który na początku XX wieku opisał jej objawy. Sprawdź, jak się ją rozpoznaje i leczy!
Chorobą Hashimoto nazywamy przewlekłe autoimmunologiczne zapalenie tarczycy. W schorzeniu tym komórki tarczycy są uszkadzane przez własne przeciwciała chorego. Prowadzi to do powolnego niszczenia i zwłóknienia gruczołu, a w efekcie zmniejszenia produkcji hormonów. Ryzyko choroby wzrasta z wiekiem i jest pięciokrotnie większe u kobiet niż u mężczyzn. Podwyższone miano przeciwciał przeciwtarczycowych stwierdza się aż u 25% kobiet powyżej 55. roku życia! Należy jednak zwrócić uwagę, że sama obecność przeciwciał najczęściej nie wiąże się z żadnymi objawami - niedoczynność tarczycy w przebiegu choroby Hashimoto dotyczy 0,4% populacji Polski.
Przyczyna choroby nie jest znana, w badaniach potwierdzono wpływ czynników genetycznych oraz środowiskowych - do rozwoju zapalenia predysponują infekcje, stres emocjonalny, nikotynizm oraz niektóre leki.
Jakie objawy?
Obraz kliniczny choroby Hashimoto bywa bardzo różnorodny. Pierwszym objawem może być niebolesne powiększenie tarczycy - nazywana jest wtedy wolem. W późniejszym przebiegu gruczoł najczęściej staje się coraz mniejszy, w jego strukturze mogą pojawić się guzki. Dodatkowo można obserwować objawy związane z niedoborem hormonów tarczycy, czyli m.in.:
- przybieranie na wadze,
- łatwe marznięcie,
- zmęczenie, spowolnienie i senność,
- obniżenie nastroju, depresję,
- zaburzenia koncentracji i uwagi, pogorszenie pamięci,
- zwolnienie akcji serca, obniżenie ciśnienia tętniczego,
- przesuszenie i łuszczenie się skóry, wypadanie włosów,
- uporczywe zaparcia,
- zaburzenia miesiączkowania,
- niepłodność,
- obniżenie i zachrypnięcie głosu
- obrzęk twarzy, zwłaszcza powiek oraz tkanki podskórnej (śluzowaty)
Jak rozpoznać chorobę Hashimoto?
Rozpoznanie stawia się na podstawie badań laboratoryjnych stężeń hormonów w surowicy krwi - TSH, FT4 i FT3, uzupełnionych o oznaczenie miana przeciwciał przeciwtarczycowych. Podwyższenie stężenia przeciwciał przeciwko tyreoperoksydazie (anty-TPO) jest charakterystyczne dla zapalenia Hashimoto. Pomocne może być także badanie USG tarczycy, które pozwala uwidocznić cechy zapalenia czy zaniku gruczołu, a także zmiany ogniskowe (guzki) - w razie ich stwierdzenia konieczne może być pobranie materiału ze zmiany do badań cytologicznych (najczęściej w biopsji cienkoigłowej).
Jak leczyć?
Całkowite wyleczenie choroby nie jest możliwe, ponieważ dotychczas nie wynaleziono skutecznego leczenia przyczynowego. W badaniach nie potwierdzono efektywności terapii mającej zahamować stan zapalny ani stosowania diet eliminacyjnych. W razie objawowej niedoczynności tarczycy stosuje się substytucję L-tyroksyny, leczenie najczęściej trzeba kontynuować do końca życia.
[wp-faq-schema title="Co warto wiedzieć o chorobie Hashimoto"]
Uwaga! Dla wszystkich naszych Czytelników mamy coś naprawdę wyjątkowego. Przygotowaliśmy niezwykle ciekawe quizy z różnych kategorii. Największą niespodzianką jest to, że po rozwiązaniu quizu jest szansa na wygranie nawet 100 tys. złotych! Kliknij i sprawdź.