Symbolika wigilijnych potraw

3 min. czytania
13.12.2022 16:44
Zareaguj Reakcja
Na wigilijnym stole stanie 12 dań, a każde z nich coś oznacza. Symbolika wigilijnych potraw nie zawsze wiąże się z chrześcijaństwem.
|
fot. Wigilijne potrawy mają swoje znaczenie. Pixabay

Wszyscy wiemy, że na wigilijnym stole powinno się znaleźć 12 potraw, ale każda z nich coś oznacza. Symbolika wigilijnych potraw nie zawsze wiąże się z chrześcijaństwem.

Symbolika 12 wigilijnych potraw

Już sama liczba potraw na stole ma swoje znaczenie. W wierze chrześcijańskiej symbolizować one miały 12 apostołów, pojęciu bardziej ziemskim - 12 miesięcy w roku. Ale kiedyś liczba 12 wcale nie była symboliczna - wierzono w to, że nieparzysta liczba potraw przyniesie domowi dostatek. Dlatego potraw było 11, 9 lub 7 w zależności od zamożności gospodarzy. I te liczby miały swoje znaczenie - liczba 7 odnosiła się do dni tygodnia, a 9 do ilości chórów anielskich. Liczba 12 symbolizuje witalność, dostatek i szczęście, ale uwaga - tylko pod warunkiem, że spróbuje się każdej z nich.

Znaczenie opłatka

Opłatek, którym dzielimy się przed wieczerzą również liczono jako potrawę. Jest znakiem przyjaźni, zgody i pojednania. Dawniej gospodarze obdzielali nim również zwierzęta, co miało je chronić przed zarazą i złymi urokami. W niektórych regionach opłatek dla zwierząt miał inny kolor - czerwony lub żółty. Gospodynie wrzucały też jego okruchy do studni. Miało to zapewnić dostatek ludziom pijącym z niej wodę.

Symbolika wigilijnych zup

W zależności od regionu Polski na wigilijnym stole pojawiała się inna zupa, a każdej z nich ludowe wierzenia przypisywały jakieś znaczenie. I tak:

  • barszcz czerwony zrobiony z buraków miał przynosić tym, którzy go spożywają długowieczność i urodę
  • zupa grzybowa - miała zapewnić siły i witalność, a grzyby były symbolem świata duchów

Znaczenie przypisywane rybom

Kolacja wigilijna zawsze miała charakter postny, nie mogło więc na niej zabraknąć ryb zwłaszcza, że nie były one drogie. A każda z nich miała swoje znaczenie. Ryby są symbolem płodności i odradzania się, w wierze chrześcijańskiej również zmartwychwstania. Jaka jest symbolika wigilijnych potraw rybnych?

  • karp to symbol długowieczności. Wiąże się z nim również wierzenie, że zachowanie jego łuski zapewni dostatek
  • śledzie są symbolem życia i harmonii

Symbolika wigilijnej kapusty z grzybami

Kapuście od dawna przypisywano zapewnienie sił witalnych, zarówno fizycznych jak i psychicznych. Grzyby natomiast, jako płody lasu były uznawane za potrawę z innego świata. Dawniej chłopi uznawali je za pokarm duchów, a w kapuście czy w pierogach z kapustą miały pokazywać łączność ze światem przodków.

Wigilijne potrawy z makiem

Mak byl zawsze bardzo kontrowersyjnym dodatkiem do potraw. Z jednej strony symbolizował obfitość, a z drugiej - śmierć. Zjedzony w dużej ilości mógł ściągnąć na dom tragedię, ale jego brak na wigilijnym stole mógł stać się powodem nieszczęścia. Dlatego potraw takich jaki kutia, makiełki czy kluski z makiem lepiej próbować w małych ilościach.

Kompot z suszu

Wypity w wigilię miał zapewniać długowieczność i chronić przed złymi mocami. Jego poszczególne składniki miały inne magiczne działanie: śliwki chroniły przed złem, gruszki zapewniały dostatek, jabłka – miłość, a figi – liczne potomstwo. Dziś już w magiczne właściwości kompotu z suszu mało kto wierzy, ale możemy być pewni jego wpływu na zdrowie. Suszone owoce zawierają wiele witamin oraz błonnik, kompot z nich świetnie więc wpływa na trawienie.

Piernik i chleb

Początkowo piernik gościł tylko na bogatszych stołach, bo przyprawy stosowane do jego wypieku były dość drogie. Nic więc dziwnego, że stał się symbolem powodzenia i dostatku oraz słodkiego życia. Za to dużo bardziej przyziemny chleb ma więcej pięknych znaczeń. Ma przynosić dostatek i jest symbolem wspólnoty, dzielenia się z innymi.

ZOBACZ TEŻ:

    Kluski z makiem - wigilijny przepis