advert 0:
advert:
device 1:all
device 2:all
advert final:

Kosmos: Jak astronauci radzą sobie z brudną bielizną? NASA szuka rozwiązania

3 min. czytania
24.06.2021 10:13
Zareaguj Reakcja
Jak astronauci robią pranie podczas pobytu w kosmosie? Dowiedz się, w jaki sposób NASA stara się rozwiązać ten problem i u kogo szuka pomocy.
|
fot. Astronauta David Saint-Jacques z Kanadyjskiej Agencji Kosmicznej podczas spaceru w przestrzeni kosmicznej 8 kwietnia 2019 roku Źródło: NASA

Jak astronauci robią pranie podczas pobytu w kosmosie? Dowiedz się, w jaki sposób NASA stara się rozwiązać ten problem i u kogo szuka pomocy.

Woda z prania do picia?

Czy zastanawialiście się kiedyś, jak przebywający czasem nawet kilkaset dni na orbicie okołoziemskiej astronauci radzą sobie z praniem ubrań? Tak prozaiczna rzecz w ziemskich warunkach nie nastręcza żadnych problemów. Jednak zupełnie inaczej jest w stanie nieważkości. Jak więc astronauci robią pranie w kosmosie? Odpowiedź jest prosta: w ogóle go nie robią.

Prawda jest taka, że przebywający w kosmosie noszą to samo ubranie cały czas, aż już nie będą w stanie tego wytrzymać. Wówczas po prostu je… wyrzucają.

Procter & Gamble pomoże?

NASA planuje w końcu rozwiązać ten problem – w kontekście Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS) oraz potencjalnych misji na Księżyc i na Marsa. Chodzi o to, żeby przestać w końcu wyrzucać co roku tony brudnej odzieży i spalać je w atmosferze. Dlatego też Amerykańska Agencja Kosmiczna, we współpracy firmą Procter & Gamble Co. stara się znaleźć sposób na czyszczenie ubrań astronautów w kosmosie tak, żeby byli w stanie ponownie ich używać przez miesiące, a nawet lata – tak jak na Ziemi.

Znana z produkcji środków czystości firma z Cincinnati ogłosiła we wtorek, że w ramach eksperymentu wyśle na stację kosmiczną stworzony przez siebie detergent i odplamiacz o nazwie Tide. Ma to nastąpić pod koniec tego roku.

Dokuczliwy problem

Choć teoretycznie może się to wydawać zabawną kwestią, jednak w istocie kwestia brudnych, spoconych ubrań w kosmosie jest dosyć ważna, zwłaszcza dla uczestników przyszłych, trwających dłużej misji na Księżyc i Marsa.

Ile ubrań potrzebuje astronauta?

Przestrzeń ładunkowa w kosmosie jest bardzo ograniczona i niezwykle droga, więc po co marnować ją na dodatkowe ubrania, które mają zastąpić wyrzucane brudne i przepocone? Przeciętny astronauta na roczny pobyt w kosmosie potrzebuje aż 68 kilogramów ubrań. Można więc sobie wyobrazić, ile tylko ubrań będzie potrzebował uczestnik misji na Marsa, która może potrwać nawet 3 lata – zwraca uwagę Mark Sivik – chemik pracujący w Procter & Gamble.

Sprawdź też:

    Słońce od NASA na amerykańskich znaczkach

Kwestia zdrowia

Oprócz opisanych już kwestii, ważne jest również to, jak brudne ubrania mogą wpłynąć na zdrowie uczestników misji kosmicznych. Astronauci muszą trenować dwie godziny dziennie, aby zwalczyć zanik mięśni i kości oraz przeciwdziałać utracie wagi. To powoduje, że ich ubrania treningowe szybko stają się sztywne i śmierdzące. Co tydzień zużywają parę t-shitów, spodenek i skarpetek, których trzeba się pozbywać – tłumaczy były astronauta i gracz NFL Leland Melvin:

„Po tym czasie uznaje się je za toksyczne. Wydaje się, że żyją własnym życiem. Są niezwykle sztywne i całe w pocie” - opisuje obrazowo Melvin, który został rzecznikiem całego projektu.

Nauka kosmicznego prania

W ramach eksperymentu firma Procter & Gamble wyśle specjalnie opracowany detergent w misji grudniowej aby sprawdzić, jak enzymy i pozostałe składniki eksperymentalnego środka będą pracować przez 6 miesięcy przebywania w stanie nieważkości. Następnie – w maju – na stację kosmiczną zostanie dostarczone urządzenia i ściereczki do usuwania plam z ubrań, które przetestują astronauci.

Woda z prania do picia?

Równocześnie P&G opracowuje pralko-suszarkę, która mogłaby pracować na Księżycu, a nawet na Marsie – wykorzystując minimalne ilości wody i detergentów. Tego typu urządzenie mogłoby się również sprawdzić w niektórych regionach na Ziemi. Jednym z wielu wyzwań stojących przed inżynierami jest znalezienie sposobu na to, żeby woda wykorzystywana do mycia mogła być później odzyskana i zdatna do picia oraz gotowania – tak jak uryna i pot, z których obecnie odzyskuje się wodę na stacji kosmicznej.