132 lata, a to arcydzieło nadal jest najsłynniejszym obrazem "malarki dusz"

2 min. czytania
26.10.2026 08:50
Obserwuj nas na Google

Uznawana za jedną z najbardziej cenionych polskich malarek, Olga Boznańska, zmarła dokładnie 86 lat temu, 26 października w 1940 roku. Doskonała portrecistka i przedstawicielka modernizmu pozostawiła po sobie naprawdę imponujący dorobek. Spośród jej ponad 1200 prac na szczególne wyróżnienie zasługuje obraz z 1894 roku. 132 lata później "Dziewczynka z chryzantemami" wciąż uchodzi za arcydzieło.

Jak Olga Boznańska wpłynęła na malarstwo?
fot. Wikimedia / Domena publiczna
  • Olga Boznańska, znana jako jedna z największych polskich malarek, zasłynęła dzięki swojemu dziełu "Dziewczynka z chryzantemami".
  • Boznańska zrewolucjonizowała świat portretów, łącząc impresjonistyczne inspiracje z unikalnym stylem.
  • Jej prace są obecnie podziwiane w muzeach w Polsce. Przyciągają miłośników sztuki z całego świata.

Olga Boznańska, wybitna malarka i portrecistka, przyszła na świat 15 kwietnia 1865 roku w Krakowie. Była córką inżyniera Adama Nowiny Boznańskiego i Francuzki Eugenii de Mondain. Jeszcze jako dziecko, zainspirowana matką, rozpoczęła swoją przygodę z rysunkiem. W następnych latach kształciła się pod okiem ekspertów, między innymi u Antoniego Adama Piotrowskiego i na Kursach Malarskich imienia Adriana Baranieckiego. W latach 80. XIX w. opuściła Polskę, by kontynuować naukę fachu w Monachium.

Rozwiąż quiz o malarstwie. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...

Quiz: Quiz. Najsłynniejsze polskie obrazy. Dla fanów sztuki 18/20 to pestka

źródło: domena publiczna / Wikimedia Commons
1/20 Kto jest autorem tego obrazu?

Olga Boznańska i jej enigmatyczne obrazy, które zachwycają Europę

Olga Boznańska jako kobieta nie mogła uczestniczyć w zajęciach Akademii Sztuk Pięknych, dlatego uczyła się na prywatnych kursach. Przełom nadszedł dopiero w 1896 roku, gdy znana Polka zakończyła edukację i otworzyła własną pracownię. W tym samym roku po raz pierwszy zaprezentowała swoją pracę w Paryżu.

Dołączyła do Towarzystwa Artystów Polskich "Sztuka", a następnie została członkinią Société Nationale des Beaux-Arts. Namalowała ponad 1200 obrazów i szkiców, prezentowanych nie tylko w Europie, ale i w Stanach Zjednoczonych. Wiele z nich można zobaczyć dziś w Muzeum Narodowym w Warszawie i Krakowie.

Redakcja poleca

Jak podaje Muzeum Narodowe w Poznaniu, Boznańska o swoich dziełach opowiadała: "Obrazy moje wspaniale wyglądają, bo są prawdą, są uczciwe, pańskie, nie ma w nich małostkowości, nie ma maniery, nie ma blagi. Są ciche i żywe i jak gdyby je lekka zasłona od patrzących dzieliła. Są w swojej własnej atmosferze".

"Dziewczynka z chryzantemami" – co kryje arcydzieło Boznańskiej?

W 1894 roku Olga Boznańska namalowała obraz, który do dziś uchodzi za najsłynniejszy w jej dorobku – "Dziewczynkę z chryzantemami". Nie bez powodu artystkę okrzyknięto tytułem "malarki dusz". Zerwała bowiem z tradycją na rzecz własnej metody portretowania.

Wykorzystała neutralne tło, przygotowała dokładną analizę kolorystyczną i inspirowała się nieco twórczością impresjonistów. Co wyróżnia obraz sprzed 132 lat? "Jest to dziecko enigmatyczne, które doprowadza do szaleństwa tych, co mu się zanadto przypatrują […] i jest to tak przerażająca dziewczynka, tak jasna i biała, że budzi dreszcz" – zauważył William Ritter na łamach "Gazette des Beaux-Arts".

Dzieło znajduje się obecnie w Muzeum Narodowym w Krakowie.

Olga Boznańska jest autorką obrazu \
fot. Wikimedia / Olga Boznańska / Obraz ze zbiorów cyfrowych Muzeum Narodowego w Krakowie / Domena publiczna / Olga Boznańska jest autorką obrazu \"Dziewczynka z chryzantemami\"

Źródła: RadioPogoda.pl, Mnp.art.pl, Dbp.wroclaw.dolnyslask.pl, Zbiory.mnk.pl