39 lat później to kamień milowy XX wieku. Jedna z najlepszych książek, jakie napisano

3 min. czytania
12.11.2026 10:11
Obserwuj nas na Google

Powieść sprzed 39 lat zapisała się w pamięci czytelników jako absolutny kamień milowy XX wieku. Książka Toni Morrison jest powszechnie uznawana za światowe arcydzieło literatury. Nic też dziwnego, zdobyła Pulitzera i wiele innych prestiżowych nagród. Ponadto stała się główną przesłanką do przyznania autorce Nagrody Nobla w dziedzinie literatury w 1993 roku. O czym opowiada jeden z najlepszych tytułów, jakie kiedykolwiek napisano? 

39 lat temu ujrzała światło dzienne. Dlaczego „Umiłowana” porusza do dziś?
fot. Wikimedia / Bert Andrews / Public domain
  • Toni Morrison, amerykańska pisarka, otrzymała nagrodę Nobla w 1993 roku za poetyckie i wizjonerskie powieści.
  • "Umiłowana" z 1987 roku została uznana za jedno z największych dzieł literackich. Zdobyła między innymi Nagrodę Pulitzera.
  • W rankingu "Greatest Book Ever Written" znalazły się między innymi "Anna Karenina", "Zabić drozda" i "Wielki Gatsby".

Chloe Anthony Wofford Morrison, znana jako Toni Morrison, była amerykańską powieściopisarką i redaktorką. Studiowała język angielski na kilku uniwersytetach, w tym na Uniwersytecie Howarda w Waszyngtonie. Zaś swoją karierę literacką rozpoczęła we wczesnych latach 70. XX w., kiedy to zaprezentowała światu debiutancką książkę pod tytułem "Najbardziej niebieskie oko". Od 1970 roku także wykładała, między innymi w Princeton.

Rozwiąż quiz o literaturze. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...

Quiz: Quiz. Jak dobrze znasz polską literaturę? 16/20 to mus!

1/20 "Widnokrąg", "Traktat o łuskaniu fasoli" i "Ostatnie rozdanie" to książki autorstwa...?

Jakie tytuły znalazły się na liście najlepszych powieści wszech czasów?

39 lat temu na rynku wydawniczym ukazała się książka, która dziś uchodzi za jedną z najlepszych, jakie kiedykolwiek napisano. Oczywiście mowa o powieści "Umiłowana" (ang. "Beloved") Toni Morrison, która znalazła się w zestawieniu Encyklopedii Britannica, opracowanego na podstawie wypowiedzi krytyków literackich, historyków i czytelników.

Ranking ("Greatest Book Ever Written") miał na celu wyłonić 12 najważniejszych powieści wszech czasów. Jakie tytuły znalazły się jeszcze na liście?

  1. "Anna Karenina" Lew Tołstoj,
  2. "Zabić drozda" Harper Lee,
  3. "Wielki Gatsby" F. Scott Fitzgerald,
  4. "Sto lat samotności" Gabriel García Márquez,
  5. "Droga do Indii" E.M. Forster,
  6. "Niewidzialny człowiek" Ralph Ellison,
  7. "Don Kichot" Miguel de Cervantes,
  8. "Umiłowana" Toni Morrison,
  9. "Pani Dalloway" Virginia Woolf,
  10. "Wszystko się rozpada" Chinua Achebe,
  11. "Dziwne losy Jane Eyre" Charlotte Brontë,
  12. "Kolor purpury" Alice Walker.
Redakcja poleca

Niezwykła historia "Umiłowanej". Co czyni ją arcydziełem?

"Umiłowana", uhonorowana Nagrodą Pulitzera, opowiada o losach niewolnicy o imieniu Sethe, która uciekła do Cincinnati w stanie Ohio. W 1873 roku jej życie rozpoczęło się na nowo, odzyskała wolność, a mimo tego nadal dręczą ją bolesne wspomnienia. Powieść wyróżniono za ukazanie traumy niewolnictwa, a także znaczenia wsparcia bliskich i społeczności.

Za co Toni Morrison zdobyła Nagrodę Nobla?

W 1993 roku Akademia Szwedzka przyznała Toni Morrison literacką Nagrodę Nobla, a swoją decyzję motywowała słowami: "kto w powieściach charakteryzujących się wizjonerską siłą i poetyckim znaczeniem, ożywia istotny aspekt amerykańskiej rzeczywistości".

Środowisko literackie docenia pracę Morrison głównie za unikalną technikę narracyjną, która pozwala nie tylko na zdobycie empatii wobec bohaterów, ale i – na wgląd w życie postaci i ich zrozumienie. Choć autorkę "Najbardziej niebieskiego oka" nagrodzono za całokształt twórczości, niemałą rolę w tym aspekcie odegrała książka "Umiłowana".

Okładka pierwszego wydania książki \
fot. Wikimedia / Alfred A. Knopf / Public Domain / Okładka pierwszego wydania książki \"Umiłowana\" z 1987 roku

Źródło: RadioPogoda.pl, Nobelprize.org, Britannica.com