Prawda o "Dziwny jest ten świat". To dlatego Niemen stworzył największy hit PRL

• Czesław Niemen, pisząc "Dziwny jest ten świat", inspirował się Jamesem Brownem.
• Przesłanie utworu, pomimo obiegowej opinii, nie jest refleksją polityczną.
• Utwór Niemena wykonali już m.in. Michał Szpak, Edyta Górniak i Krzysztof Cugowski.

Po latach utwór "Dziwny jest ten świat" pozostaje jedną z najbardziej rozpoznawalnych piosenek w historii polskiej muzyki. Wokół jego tekstu nieprzerwanie toczą się gorące dyskusje, a pamiętający znany występ z 1967 roku wspominają go przy okazji rodzinnych rozmów. Czy rzeczywiście jest to manifest pokoleń? Może Czesław Niemen kierował się czymś innym?

Rozwiąż quiz. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem…

Niezwykła historia utworu "Dziwny jest ten świat"

Czesław Niemen – legendarny muzyk, kompozytor i twórca tekstu – premierowo wykonał "Dziwny jest ten świat" w 1967 roku na Festiwalu w Sopocie. Jego ekspresyjny występ i głęboki przekaz natychmiast przyciągnęły uwagę młodych ludzi, choć pierwotnie krytycy nie przyjęli piosenki entuzjastycznie.

Wzorem dla Niemena były światowe przeboje. Inspirował się Jamesem Brownem i Percym Sledge'em, szczególnie utworami "It's a Man's Man's Man's World" oraz "When a Man Loves a Woman".

Redakcja poleca

Niemen wylansował ten przebój lat 60. Autor nie był z niego zadowolony

Czesław Niemen wystąpił w więzieniu. "Nie wierzyłem własnym oczom"

"Dziwny jest ten świat" został uznany za protest song i kamień węgielny polskiej muzyki rockowej. Jednak nie wszyscy zgadzali się z taką interpretacją. Publiczność uznała utwór za manifest – hymn zbuntowanej młodzieży, zaś recenzenci zarzucali mu "kicz" i brak artyzmu. Sam Niemen podkreślał, że chciał połączyć sugestywną muzykę z mocnym, osobistym tekstem.

Czy "Dziwny jest ten świat" to polityczny manifest?

Wbrew powszechnej opinii, przesłanie utworu nie odnosiło się wprost do sytuacji politycznej czy wojennych konfliktów. Kluczowa dla zrozumienia tekstu jest wypowiedź Natalii Niemen, córki artysty. Jeszcze w 2022 roku wyjaśniła wprost, że inspiracją była osobista relacja jej ojca z człowiekiem, który był wobec niego fałszywy – przyjaźnie się uśmiechał, a za plecami wbijał "nóż w plecy".

Piosenka wyrażała ból i rozczarowanie związane z relacjami międzyludzkimi, a nie była bezpośrednim komentarzem społecznym czy politycznym.

Kanwą do napisania tego tekstu przez mojego tatę była relacja z jedną osobą, która uśmiechała się do mojego taty i poklepywała go po ramieniu, a za plecami wbijała mu przysłowiowy nóż. "Dziwny jest ten świat" nie jest manifestem politycznym. Jest tak naprawdę wyrażeniem bólu z powodu robienia bardzo raniących rzeczy w relacjach jeden na jeden – wytłumaczyła w materiale zamieszczonym na Instagramie. 

Natalia Niemen podkreśliła, że tekst "Dziwny jest ten świat" nie jest manifestem politycznym. Choć oczywiście można go odczytać szerzej, jako uniwersalne przesłanie o złu wyrządzanym słowami i czynami między ludźmi.

"Dziwny jest ten świat". Hit śpiewał nie tylko Niemen

Legendarny utwór Czesława Niemena od dekad inspiruje artystów na całym świecie. Czesław Niemen również przedstawił go w kilku wersjach. Nagrał angielską wersję utworu jako "Strange Is This World" w RFN w 1972 roku.

W Opolu (1979) zaśpiewał go awangardowo, z większym wpływem muzyki elektronicznej. Utwór doczekał się m.in. bułgarskiej interpretacji Paszy Christowej, która w 1971 roku zdobyła pierwszą nagrodę w Sopocie za wykonanie polskiej piosenki. Współcześnie przedstawiali go m.in. uczestnicy ukraińskiej i ormiańskiej wersji programów X-Factor oraz The Voice.

W 1969 roku odmienioną wersję utworu przedstawiono we Włoszech pod nazwą "Io senza lei/Acrobaleno". Posiada jednak znaczne zmiany w stosunku do oryginału, w tym całkowicie zmieniony tekst.

W Polsce znana jest wersja "Dziwny jest ten świat" w wykonaniu Michała Szpaka. Wokalista przedstawił je w programie X-Factor. Występ otworzył mu drzwi do dalszej kariery. Utwór wykonywał później wielokrotnie, m.in. na festiwalu w Sopocie.

Znane są także interpretacje Natalii Niemen, Krzysztofa Cugowskiego, Edyty Górniak, Kasi Kowalskiej, Krzysztofa Zalewskiego, Eweliny Flinty i Ani Wyszkoni.

"Dziwny jest ten świat" Czesława Niemena to utwór, który wciąż wzbudza emocje i prowokuje do dyskusji. Wbrew obiegowym opiniom, nie był politycznym manifestem, lecz osobistą refleksją o relacjach międzyludzkich oraz sile dobra. Dzięki uniwersalności przesłania piosenka pozostaje żywa oraz aktualna dla kolejnych pokoleń.

Pogodne lata [PODCAST]

Kulisy śmierci Andrzeja Zauchy. Pogodne lata #13

0:00